Inleiding tot de geschiedenis van Captain Cooks en zijn expeditie naar Nieuw-Zeeland
De naam van James Cook is verbonden met een aantal momenten uit de maritieme geschiedenis, vooral met betrekking tot zijn twee keerzijden opmerkelijke reizen overzee. Met het beoogde doel om nieuwe landen te ontdekken en de route naar Australië te verkennen, veroverde hij in 1770 Nieuw-Zeeland voor het Verenigd Koninkrijk. Hieronder wordt een uitvoerige bespreking gegeven over deze expeditie.
Eerste Expeditie (1768-1771)
James Cook begon zijn carrière als stuurman bij de Britse marine. Hij groeide al snel in Captain Cooks rang en werd opdrachtverlening van koningin Charlotte, die toen regeerde voor haar minderjarige zoon George III. De expeditie met HMS Endeavour ging erop uit om de ontdekking te maken dat een Franse wetenschapper, Jean-Baptiste Charles Bouvet, had verklaard aanwezig te zijn op 47°S in het Zuidpoolgebied. Dit bleek echter een misinterpretatie van de gegevens.
Onderweg richtte Cook zich op de zoektocht naar Terra Australis en ontdekte uiteindelijk Nieuw-Zeeland, waar hij zowel Aotearoa als Te Ika a Maui noemde om de Māori-voorstelling te bevestigen van de kiwi-vogel. Zijn beschrijvingen en kaarten bewerkten het inzicht in Nieuw-Zeeland dat veel Nederlanders, Fransen, Engelsen en Spanjaarden hadden.
De Reis naar Nieuw-Zeeland
Cook maakte zijn eerste contact met de Māori op 6 oktober 1769. Hij onderschepte ze aan board van het schip, wat leidde tot een vreedzame uitwisseling van geschenken en informatie over hun cultuur. De reis naar Nieuw-Zeeland was vooral besteed aan het maken van kaarten en de studie van flora en fauna in verschillende gebieden.
De Māori onderscheidden zich door hun organisatie, militaire strategieën en maatschappelijke structuren en ook Cooks publicaties werden gretig gelezen en verwerkt door andere schrijvers. De opvolgende zee-kaarten van Cook zijn in detail nauwkeurige representaties geweest.
Tweede Expeditie (1772-74)
De tweede expeditie richtte zich voornamelijk op Antarctica om de speculatie over een “land” ten noorden van de Zuidpool te bestrijden. De HMS Resolution en de HMS Adventure maakten hun doel waar door het ontdekken dat Antarctica niets anders was dan ijs, dieptes, sneeuwval en wind.
Cook stierf op 14 februari 1779 tijdens zijn derde expeditie toen hij een ontsnappingspoging van gevangen Polynesische eilander aan boord probeerde te stoppen. Hij werd begraven in Waimea Bay, Oahu.
Nieuw-Zeeland en de Māori
Het contact met de Māori resulteerde echter ook in conflicten als bij het bombardement van Fort du Quesne (tegenwoordig Pittsburgh) en uiteindelijk voerde men een oorlog tegen de Britse regering.
De vreedzame omgang was een belangrijk punt. De eerste handel was gunstig, maar werd later verstoord door een serie aanvallen van schepen met Māori-soldaten die werden geslagen bij het Engelse fort en in hun eigen dorp gewond vielen tijdens de slag op de rivier Tawa.
Erfenis
Cooks ontdekking leidde tot vele gevolgen, zowel voor Nieuw-Zeeland als internationaal. Hij introduceerde een nieuwe visie over land- en zeereizen door zijn schetsboeken te maken van kaarten die hem inzicht hadden gegeven.
Ondanks dat de meeste Nederlanders geen direct contact hebben gehad met Cook, maakte hij onmisbaar werk voor Nieuw-Zeeland. Zijn ontdekkingen waren een bron van inspiratie en zijn boeken over zijn reizen bleken zeer populair onder lezers in verschillende landen.
Deze pagina richt zich op de geschiedenis rondom Captain Cooks twee keerzijden opmerkelijke reizen om nieuwe landen te ontdekken, vooral Nieuw-Zeeland.
